“Vật liệu mới và giải pháp xanh trong kiến trúc – xây dựng: Cơ hội và thách thức” là chủ đề tọa đàm do Khoa Kiến trúc – Xây dựng tổ chức vào sáng ngày 24/4/2026. Tọa đàm tập trung trao đổi về xu hướng vật liệu và công nghệ theo định hướng phát triển bền vững, đồng thời thúc đẩy kết nối giữa nhà trường, doanh nghiệp và cơ quan quản lý trong đào tạo và phát triển nguồn nhân lực ngành.
Tham dự tọa đàm có TS. Đoàn Ngọc Xuân – Hiệu trưởng; TS. Bùi Việt Thi – Trưởng khoa Kiến trúc – Xây dựng, kiêm Viện trưởng Viện Đào tạo Kiến trúc, Xây dựng và Giao thông; cùng đội ngũ cán bộ, giảng viên và sinh viên. Chương trình còn có sự hiện diện của các chuyên gia, nhà quản lý và đại diện doanh nghiệp trong lĩnh vực kiến trúc – xây dựng, gồm: bà Nguyễn Thùy Dương – Phó Trưởng Phòng Kinh tế và Vật liệu xây dựng, Sở Xây dựng TP.HCM; bà Đường Thị Hoài Phương - Ban Quản lý dự án hạ tầng đô thị TP. HCM; bà Nguyễn Thị Thúy Nga - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Long Chữ tỉnh Tây Ninh; ông Nguyễn Thành Giàu – Giám đốc Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Phú Giáo; ông Phan Công Thắng - Giám đốc Công ty TNHH Home Green Tech; ông Nguyễn Hồng Quân - Giám đốc Công ty TNHH Gia Long; Nguyễn Huy Đạt – Giám đốc Công ty TNHH SMART VISION LAB; ông Trịnh Hữu Kiên – Giám đốc Công ty Cổ phần Tập đoàn KES (Thuộc Tập đoàn Kim Tín); Hoàng Vũ Hoài = Phó Trưởng nhóm Nhóm Công cụ Thiết kế Sản xuất Nội thất bằng CNC - AFU_HT.
Phát biểu khai mạc tọa đàm, TS. Bùi Việt Thi – Trưởng khoa Kiến trúc – Xây dựng nhấn mạnh, ngành kiến trúc – xây dựng đang đứng trước áp lực chuyển đổi sâu sắc khi các vấn đề như biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên và yêu cầu giảm phát thải carbon ngày càng tác động trực tiếp đến hoạt động thiết kế, thi công và vận hành công trình. Trong bối cảnh đó, việc nghiên cứu, lựa chọn và ứng dụng các loại vật liệu mới – đặc biệt là vật liệu xanh, vật liệu tái chế, vật liệu có vòng đời bền vững – không còn là xu hướng mang tính lựa chọn, mà trở thành yêu cầu tất yếu của quá trình phát triển. Theo TS. Bùi Việt Thi, sự thay đổi này kéo theo những đòi hỏi mới đối với công tác đào tạo. Chương trình giảng dạy cần được điều chỉnh theo hướng tích hợp kiến thức liên ngành, cập nhật tiêu chuẩn xanh, công nghệ thi công tiên tiến và tư duy thiết kế bền vững. Đồng thời, việc tổ chức thực tập, trải nghiệm doanh nghiệp cần được thiết kế linh hoạt hơn, gắn trực tiếp với các dự án thực tế để sinh viên có cơ hội tiếp cận quy trình làm việc, tiêu chuẩn kỹ thuật và yêu cầu nghề nghiệp ngay từ sớm. “Tọa đàm lần này được tổ chức như một kênh trao đổi mở giữa nhà trường, cơ quan quản lý và doanh nghiệp nhằm chia sẻ kinh nghiệm triển khai các mô hình công trình xanh, ứng dụng vật liệu mới, cũng như nhận diện những thách thức trong quá trình chuyển đổi của ngành. Qua đó, khoa kỳ vọng mở rộng mạng lưới hợp tác trong đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ; đồng thời hỗ trợ sinh viên định hình rõ hơn lộ trình nghề nghiệp, từ kiến thức nền tảng đến kỹ năng thực hành và khả năng thích ứng với thị trường lao động đang thay đổi nhanh chóng” - TS. Bùi Việt Thi bày tỏ.
Trong khuôn khổ chương trình, các tham luận tập trung vào những vấn đề đang được quan tâm trong ngành. Đại diện Sở Xây dựng TP.HCM trình bày nội dung về công trình xanh và giao thông xanh trong bối cảnh phát triển bền vững tại Việt Nam. Từ góc nhìn doanh nghiệp, Công ty Cổ phần Xi măng Fico-YTL giới thiệu giải pháp xi măng phát thải thấp ECOCem như một hướng đi nhằm giảm phát thải trong xây dựng. Ở góc độ đào tạo, Khoa Kiến trúc – Xây dựng chia sẻ định hướng nghề nghiệp và cơ hội việc làm trong lĩnh vực kỹ thuật công trình giao thông. Bên cạnh đó, đại diện doanh nghiệp trong lĩnh vực vật liệu và nội thất đề cập đến xu hướng kiến tạo không gian sống an toàn, thân thiện môi trường gắn với các giải pháp vật liệu mới.
Các ý kiến trao đổi tại tọa đàm cho thấy bức tranh nhân lực của ngành kiến trúc – xây dựng đang dịch chuyển theo hướng đòi hỏi năng lực chuyên môn gắn chặt với các tiêu chuẩn phát triển bền vững. Doanh nghiệp không chỉ tìm kiếm kỹ sư, kiến trúc sư có nền tảng thiết kế và thi công, mà còn yêu cầu khả năng tiếp cận hệ tiêu chí công trình xanh (như tiết kiệm năng lượng, tối ưu tài nguyên, giảm phát thải carbon), hiểu biết về vòng đời vật liệu, cũng như năng lực lựa chọn và ứng dụng các dòng vật liệu mới có tính năng thân thiện môi trường. Từ thực tiễn đó, nhiều ý kiến nhấn mạnh vai trò của việc tích hợp các nội dung như thiết kế bền vững, mô phỏng hiệu năng công trình, vật liệu xanh và công nghệ thi công tiên tiến vào chương trình đào tạo. Đồng thời, sinh viên cần được trang bị kỹ năng sử dụng các công cụ số trong thiết kế và quản lý xây dựng, khả năng đọc hiểu tiêu chuẩn kỹ thuật, cũng như tư duy liên ngành để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Ở góc độ tổ chức đào tạo, các đại biểu đồng thuận cho rằng, việc tăng cường liên kết giữa nhà trường với doanh nghiệp và cơ quan quản lý được nhìn nhận như một hướng đi thiết thực. Thông qua các mô hình hợp tác như đồng xây dựng chương trình, tổ chức học phần thực tập tại doanh nghiệp, tham gia dự án thực tế hoặc mời chuyên gia tham gia giảng dạy, người học có cơ hội tiếp cận trực tiếp với quy trình thiết kế – thi công, tiêu chuẩn kỹ thuật và môi trường làm việc chuyên nghiệp. Cách tiếp cận này góp phần rút ngắn khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn, đồng thời hình thành năng lực nghề nghiệp theo đúng nhu cầu của ngành trong bối cảnh chuyển đổi xanh.
Phát biểu tại tọa đàm, TS. Đoàn Ngọc Xuân – Hiệu trưởng trân trọng cảm ơn sự tham gia và những chia sẻ tâm huyết của các chuyên gia, nhà quản lý và doanh nghiệp. TS. Đoàn Ngọc Xuân đánh giá cao các tham luận đã tiếp cận đúng những vấn đề cốt lõi của ngành kiến trúc – xây dựng trong bối cảnh hiện nay, từ xu hướng vật liệu mới, công trình xanh đến yêu cầu chuyển đổi theo hướng phát triển bền vững. Theo TS. Đoàn Ngọc Xuân, yếu tố “xanh”, “phát triển bền vững” không còn dừng ở góc độ kỹ thuật mà đã trở thành yêu cầu xuyên suốt trong chiến lược phát triển quốc gia. Trong kỷ nguyên mới, khi nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng cao, thậm chí hướng đến các chỉ số tăng trưởng hai con số, áp lực lên hạ tầng, không gian đô thị và tài nguyên là rất lớn. Điều này đòi hỏi ngành kiến trúc – xây dựng phải tìm ra các giải pháp vừa đảm bảo hiệu quả kinh tế, vừa kiểm soát tác động môi trường, hướng đến phát triển bền vững và lâu dài. TS. Đoàn Ngọc Xuân cho rằng, những nội dung được trao đổi tại tọa đàm không chỉ mang tính học thuật mà còn có giá trị thực tiễn rõ rệt, góp phần gợi mở các hướng tiếp cận trong quy hoạch, thiết kế và phát triển hạ tầng, đặc biệt trong bối cảnh mở rộng không gian đô thị và kết nối vùng. Đây cũng là những vấn đề gắn trực tiếp với yêu cầu phát triển của khu vực phía Bắc TP.HCM và vùng lân cận, nơi Trường Đại học Thủ Dầu Một đang đóng vai trò là cơ sở đào tạo, nghiên cứu và cung cấp nguồn nhân lực.
Nhấn mạnh định hướng phát triển của nhà trường, TS. Đoàn Ngọc Xuân khẳng định Trường Đại học Thủ Dầu Một phát triển theo mô hình đại học ứng dụng, lấy nhu cầu thực tiễn làm cơ sở cho hoạt động đào tạo và nghiên cứu. Trong đó, việc tăng cường liên kết “ba nhà” – Nhà nước, Nhà trường và Doanh nghiệp – được xem là điều kiện quan trọng để hình thành hệ sinh thái đào tạo gắn với thị trường lao động, đồng thời thúc đẩy chuyển giao công nghệ và triển khai các giải pháp vào thực tế. TS. Đoàn Ngọc Xuân cũng cho biết, các lĩnh vực kiến trúc, xây dựng và giao thông luôn nằm trong nhóm ngành có nhu cầu nhân lực lớn, đặc biệt trong giai đoạn đẩy mạnh phát triển hạ tầng và đô thị hóa. Vì vậy, việc đào tạo đội ngũ kỹ sư, kiến trúc sư không chỉ đáp ứng về số lượng mà còn phải đảm bảo chất lượng, năng lực thích ứng và khả năng làm việc trong môi trường đa ngành, đa lĩnh vực. “Các kết quả từ tọa đàm sẽ tiếp tục được cụ thể hóa trong hoạt động đào tạo, nghiên cứu và hợp tác, qua đó đóng góp thiết thực cho sự phát triển của ngành kiến trúc – xây dựng cũng như cho định hướng phát triển bền vững của địa phương và khu vực” - TS. Đoàn Ngọc Xuân bày tỏ kỳ vọng.
.JPG)